Genelde, sanatı hernekadar(her ne kadar)
'Denizden babam çıksa yerim' diyenler gibi
'Sanat için herşeyi yaparım' kafalı sözde sanatçılar da yapıyor olsalar da
Özelde ise hernekadar abuksubuk, saçmasapan, akıldışı, ahlakdışı sözleri
Çalgılar eşliğinde, ve dansözlük yapıp söylemek sanan sözde müzikçiler olsa da
Genelde, sanat yalnızca 'Sanat yapmak, sanat işi ile uğraşmak' değildir
Sanat 'Önce ahlak ve bilim' diyen Atatürk'e
'Sanatsız kalmış bir milletin hayat damarlarından biri kopmuş demektir'
Dedirtecek kadar, hem insan için, hem toplumlar için
Hem insanlık için önemli, ve zorunlu birşeydir
Ancak, Atatürk'ün de dediği gibi 'Ahlaka ve bilime aykırı olmamak koşulu' ile
Yoksa ağustosböcekleri(ağustos böcekleri) operacı
Bülbüller de şarkıcı sayılırdı
Özelde ise, müzik ancak ahlaka ve bilime aykırı değilse ruhun gıdası olur
Yoksa gül bahçesindeki güllerin değil bataklıktaki güllerin kokusu olur
Gerçek ki sanat için herşeyi yapabilen insan sanatçı değil diktatördür ancak
Çünkü ancak diktatörler çıkarları için toplum adına kötü herşeyi de yaparlar,
Yapıtlar kadar, yapıtları yapanların geçmişleri de ilgimi çeker
Durum ki yapıtları yapanların hayatları(geçmişleri) yapıtlarından daha dokunaklı olabilmekte
Konuları kişileri ile birlikte, tüm(bütün) ile düşünmek yararlıdır
Bu durum yapıtları yapanların hayatlarının da bir yapıta dönüştürülebileceğine yönlendirir
Örnek ki dünyanın en çok patent sahibi mucidi Tesla'nın bir otel odasında
Yoksulluk ve parasızlık içinde öldüğünü bilmek
Tesla'nin icatlarının dünyası kadar büyük, farklı ve hüzünlü bir dünyanın da
Kapılarını açar
Yoksa Tesla yalnızca laylaylom olarak bilinir
Bu nedenle ki insanların yalnızca yaptıkları ile değil geçmişleri ile de
İlgilenmesini öneririm ki Trt yani Türkiye radyo-televizyon kurumu
Özellikle şarkı yani Türk sanat müziği alanında büyük bir başarı, büyük bir yarar sağlamakta
Türküler genelde yörelere yani kitlelere ait olduklarından bilinmezlik içinde kalmaları
Pek olanaklı olmaz ancak Türk sanat müziği yapıtıları(yapıtları) özel çalışmalar olduklarından
Ve toplum da yalnızca yeni yapıtlara yöneldiğinden Trt'nin Türk sanat müziği alanında
Hem yapıtları, hem yapıtları yaratanların hayatlarını
Hem de yapıtları söyleyenlerin hayatlarını korum(koruma)
Ve sunum(sunma) altında bulundurması hem Türk sanat müziği yapıtlarının
Hem bu yapıtları üretenlerin hem de bu yapıtları söyleyenlerin unutulmamasını sağlamakta,
Nil Karaibrahimgil Neşet Ertaş'ı bilmediğini söylemesi
Hem de utanmadan 'Kimse kimseyi tanımak zorunda değil
Ama sayemde Neşet Ertaş tanındı.' demesi hem sanatın içine sokulduğu abuksubuk
Saçmasapan, insanlıkdışı, zavallı, utanç verici, yoz durumu
Hem de Trt'nin sanata ve sanatçıya katkısının önemini ve büyüklüğünü göstermekte
Ya hu, ey sözde müzikçi, Neşet Ertaş'ı belki sen dışında herkes tanır bu ülkede
Üstelik adam bin yıl önce yaşamış da değil
Ölüm tarihi Mö 2012 değil Ms 2012
Ve akılı-başında insan olmak toplumlarına ya da insanlığa katkı sağlamış ünlü kişileri
Tanımayı da içerir
Neşet Ertaş'ı bilmiyor ancak büyük olasılıkla Lady Gaga'yı tanır
Nabudkednazar'ı ya da Tutankamon'u ya da Mozart'ı bilen insanların
Kendi ünlüleri olan Neşet Ertaş'ı bilmemeleri durumu hayatın içinde
Olmalarına karşın hayatın içinde olmamak durumudur
Tıpkı denizdeki balıklar gibi,
Bu durum yalnızca gençlerde değil ortayaşlılarda(orta yaşlılar)da da
Böyle olmaya başlamakta
Örnek ki Trt Türk sanat müziği radyosunda hemen hemen her gün adı anılan
Neveser Kökdeş'i kaç kişi tanımakta
Durum ki Trt olmasa neredeise(nerede ise) yalnızca Trt sanatçısılarından başka
Bilen, tanıyan olmayacak durumu görünmekte,
Neveser Kökdeş'in 100 Türk sanat müziği bestesi var
Ancak bestelerinden yani yapıtlarından hayatı daha ilginç gelir bana,
Neveser Kökdeş 1904 yılı, İstanbul ya da Drama doğumlu
Üsküdar'ın şimdi adı ile Altunizade semtinde doğmuş
Annesi'nin adı Dilber, ve evkadını(ev kadını) imiş
Babası da sultan Abdülaziz'in baş mabeyincisi yani baş emir subayı Dramalı Hurşid paşa imiş
Neveser Kökdeş'in, bir baba ve üç anneden olan sekiz kardeşi varmış
Yani babası üç kez evlenmiş
Ve Türk sanat müziği besteleri yapmış dişi insan ki bestelerinin sözlerini de kendi yazmış
Ve 1923'te ilk Türkiye dünya güzeli seçilen Keriman Halis'in halası
'Neveser Kökdeş'e dişi diyorum çünkü adı erkek adı sanılabilir
'Neveser'in anlamı 'Yeni eser/yapıt' demek,
Gelelim, Neveser Kökdeş'in yetenekli ve başarılı ancak acı dolu hayatına:
İstanbul'daki Notre Dame de Sion Fransız Lisesi'nde okumuş
Ki düşünün o yıllardaki zengin aile durumunu
16 yaşında iken, topçu subayı Mehmet Ali Üsküdarlı ile evlendirilmiş
Evliliklerinin ikinci yılında, adı 'Adnan' koyulacak olan çocuğuna hamile de iken
Eşi Kurtuluş savaşı'nda şehid olmuş
'Şehid düşmüş' değil 'Şehid olmuş' diyorum çünkü şehid 'düşülmez, olunur'
Oruç da 'tutulmaz', 'olunur'
Eşinin ölümü üzerine üzüntüden hemiatrofi hastalığına yakalanmış
Ve tedavi(sağaltım) görmüş
Neveser Kökdeş ilk müzik eğitimini babasından, ve operet bestecisi ağabeyisinden almış
Besteciliğe 12 yaşında başlamış
Gitar, piyano, ve tambur çalıyormuş
Yapıtları ise yapıtlarını ağabeyinden sakladığı için, ağabeyinin ölümünden sonra
Radyoda yayınlanmaya başlamış
Güfte ve bestelerinden bir örnek: 'Gülüyorsun güzelim gül güle gülmek yaraşır
Bakamam gözlerine bakmaya gözler kamaşır
Gönül hicranü elemle gece gündüz savaşır
Bakamam gözlerine bakmaya gözler kamaşır'
Bir örnek de: 'Sevdikçe seni ömrüm artar ey yar
Aşkındır bana güzelim yadigar
Başbaşa kalsak seninle bir an
Döksem sana içimi kalbim ferahlar
Hayal olmasa ah bu mesut günler
Solmasa kalpteki güzel çiçekler
Başbaşa kalsak seninle bir an
Döksem sana içimi kalbim ferahlar'
'Neşeli şarkılara ihtiyaç var
Biliyorsunuz ki, benim bestelediğim şarkılar vals(semai), usulüne göre yapılmıştır
Buna yenilik diyorlar
Niçin musikimizde inkılabı hazmetmiyoruz?' sözüne bakılırsa
Müzik anlayışı anlaşılabilir ,
Bazı kaynaklar diyor ki 'Neveser Kökdeş, ölümünden sonra tüm yapıtlarının yakılmasını
Vasiyet ettiği için 500 ya da 1000 kadar yapıtından geriye ancak 100 tanesi kaldı'
Torunu, Zuhal Öcal ise demiş ki 'Babaannemin böyle bir vasiyeti yoktu
200 yapıtının notası da bende' demiş,
Neveser Kökdeş 1962 yılında, Kadıköy'de yürek(kalp/kalb) durması sonuçu(sonucu) ölmüş
Ölümü konusunda torunu Zuhal Öcal demiş ki 'Pratikten bir eser çalmaya başlayınca
Babaannem(Yani, Neveser Kökdeş) sinirlenerek piyanonun kapağını ellerimin üzerine kapattı
Ve bunun ardından ağlayarak evden ayrıldım
Birkaç saat sonra babaannemin vefat ettiği öğrendim'
Torunu Zuhal Öcal yine demiş ki 'Çok sert bir hocaydı, beni çok zorlardı,
Neveser Kökdeş 'Bestekarlık bana sıhhatimi(sağlığımı), saadetimi(mutluluğumu)
Herşeyimi kaybettirdi(yitirtti)
Bütün bu zahmetimin ve ızdırablarımın mükafatı nedir biliyor musunuz
Bestelerimi tahrif etmek suretiyle harcamak
Halimi görüyorsunuz, halbuki Türk müziğini hudutlarımızın dışına çıkarmış bir sanatkarım
Eserlerim halen Londra ve Paris operalarında çalınıyor.',
Piyano kapağını torununun elleri üzerine kapatan ki piyano kapağı hafif birşey değildir
Ve olasılık ki piyano kapağını sertçe kapatmış olabilir ki torunu ağlayıp evden çıkmış olabilir
Ve 'Babaannem çok sert bir hocaydı' diyen bir torun
Ve değerinin iyi bilinmediğini düşünen bir kadın,
İnsan önce 'Acaba yapıtlarını kocası için mi yaptı da yakılmalarını, özel kalmalarını istedi?'
Diye düşünüyor önce ancak hem zaten yapıtları radyoda çalınmış
Hem de 'Değer bilinmemek' içerikli tepkisi ve
Torununun sözleri
Ve saray kökenli olması ışığında ki kocası öldüğünde sava göre
Saray kendisine 10 altınlık maaş bağlamış
Neveser Kökdeş'in, 'Eserlerimi yakın' vasiyetinin olmadığı savı çok kuşkulu görünmektedir
Ki eğer bu vasiyet doğru ise bu tutum sanata da, sanatçılığa da, insanlığa da aykırıdır
Ve bunun nedeni olarak da, sözlerinden çıkmaktadır ki 'Kendisine, beklediği, istediği değerin
Verilmemiş olması' durumu olabilir
Yani 'Eserlerim tahrif ediliyor yani yanlış söyleniyor' diyen bir kadın
'Tahrif öyle olmaz, böyle olur' deyip yapıtlarını neden yaktırmasın
Bir başka önemli konuda, oğulu(oğlu) konusunda bir bilgi olmaması internette
Acaba oğulu ne oldu,
Neveser Kökdeş'in besteleri sırası ile şunlar:
1. Gülüyorsun güzelim gül, güle gülmek yaraşır
2. Aşkıma bar olma gönül sevmiyorsa seni
3. Bana neler vaad etmiştin, hayal imiş meğer
4. Benim vefakar yarim gül sen
5. Bir teselli ararım nerede bu acaba (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
6. Dokununca ellerin ateşten ellerime
7. Gönül bağımda gezerken hep seni ararım (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
8. Hasretini çektirme güzel kumrum
9. Hayalini süslerdi senin güzel gözlerin
10. Hüsranla gönül hep inler (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
11. İncitme beni cananım mahzun olurum (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
12. Neden bilmem bu iptila (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
13. Neden yaktın, ne istedin (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
14. Özledim seni, pek özledim (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
15. Sensiz göremem alemi, sen gözbebeğimsin (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
16. Sevdikçe seni ömrüm artar ey yar (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
17. Söyler gönül ah neler (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
18. Tatlı bir meltem gibi estin gönlüme canan
19. Yıllardır bekliyorum, bir gün dönersin diye
20. Artık mümkün müdür sana inanmak (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
21. Aşkım güzel, cananım güzel (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
22. Bilmiyorum kız seni, söyle kimsin sen bana
23. Bir derin uykudadır şimdi gönlüm (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
24. Gel yüzünü göster, ruhum seni ister
25. Gördügüm gün tatlı bakışlarını
26. Gözlerinde aşkı buldum (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
27. Güzel mevsimdir sonbahar (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
28. Hayal ufkunda uçan bin bir renkler (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
29. Kimse bilmez kalb-i mahzunum benim
30. Neyle teskin edeyim ateş-i hüsrânımı
31. Sevdim seni, aşkı anladım (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
32. Sevmek seni bir suç ise affet günahımı ey sevgili (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
33. Solma bahar, hazan istemem
34. Söyle bana efsaneler, hülyalara dalayım (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
35. Neden ey bülbül-i şeyda bu nale
36. Bahar pembe, beyaz olur (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
37. Geldi canan hoş eyledi
38. Nasıl incittin, ağlattın ruhumu (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
39. Nerdesin, özledim ses ver, nerdesin
40. Sevda seline kapıldı gönül (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
41. Aşkı fısıldar sesin (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
42. Bade sunsam dideden (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
43. Gül bahçelerinde kızlar
44. Özleyişler, serzenişler, söyleyişler özden midir (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
45. Söyleyemem yar yanında (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
46. Bir emele bin ah çeksem (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
47. Bir ney sesiyle dildar oldu (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
48. Ey servi naz gülsene gel handenle, handan olayım ben
49. Gönlümün baharı bir gün açacak mı aceb (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
50. Hülyalarımın çiçeği soldu melal içinde (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
51. Kuş olup uçsam sevgilimin diyarına (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
52. Neden sevdim, bilmem neden (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
53. Sanma seni unutur
54. Sen gidersen benim halim nice olur
55. Teselligahım oldu en ücra meyhaneler
56. Bakışının esrarı nedir ah bilsem
57. Gül olsam, ya sümbül olsam beni koklar mısın (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
58. Unutmam seninle geçen anları
59. Yoktur gönlüme senden başka canan (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
60. Akasyalar altında
61. Gel de güzelim beni sevindir
62. Gülşeninde seyrettim ben gül renkli çehreni
63. Pek özledim o demleri, seninle bu yerleri (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
64. Seni gördügüm gün beğendim, sevdim (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
65. Sonsuz acı duydum bu gece (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
66. Yalvaran gönülle bakıp güzel gözlerine
67. Artik duy sesimi, ruhumu yakma (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
68. Lemi gülzar ederdim kadir olsaydım eğer (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
69. Gönlümün pembe çiçeği (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
70. Gül dalında öten bülbülün olsam (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
71. Ruhumda neşe, hayale daldım (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
72. Bir gün bana dönsen o uzak yolculuğundan
73. Beni güldürmedi bir an bu hayatın elemi
74. Gözümün bebeği canımdan pek çok sevdim seni
75. Neylesem kar etmiyor
76. Ödemiş dağlarında, gözlerim bağlarında
77. Seni görmek ister gönlüm
78. Emelime ben eriştim (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
79. Ey gül-i rana seni bir gül diye sevdim
80. Mest içinde seyre daldım (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
81. Seni ah anmadan, aşkınla yanmadan (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
82. Sırdır senin aşkın, bana bir sırrı ezeldir (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
83. Sensiz geçen günlerim (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
84. Söyleyemem sırrımı sana açamam (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
85. Yüreğin kırık mıdır, düşünürsün pek derin (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
86. Bin ızdırap içinde yanıp kavrulur iken
87. Bugün biz hep neşeliyiz (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
88. Bülbül sus, istemem dinlemek
89. Canandan uzak kaldı gönül (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
90. Gönülden gönüle akan aşk gibi (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
91. Kim derdi ki aşkımız bir hazin rüya olur
92. Ne kadar hoştu geçen günler
93. Akar pınar suyun ben olayım efem
94. Zeybek (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
95. Gönlümle hüzünlenirken neşelendim birden
96. Yıllar geçti seni hiç unutmadım (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
97. Çağlayan billur sesinde bülbülün ahengi var
98. İçimdeki büyük aşkım inan ki kemale erdi
99. Okşuyorken rüzgârlar senin ipek saçını
100. Benimsin canan gücendin mi bana
101. Hazan oldu, soldu bütün gülizar (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
102. Harab ettin de beni döndürdün viraneye
103. Mehtaplı geceler sahilde gezerdik (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
104. Bir hatıran kalsın kalpte, anayım ah anayım (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
105. Sensin benim ruhumda yaşayan tek sevgili
106. Tatlı rüzgârındır esen, seni ne kadar sevdim bilsen (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
107. Bahriye Marşı
108. Nihavend Methal
109. Gözlerimden hayalin acep neden gitmiyor
110. Benden uzak kalma sevgilim sen (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
111. Ordu'nun ceylanları, pembe mor leylakları (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
112. Bana bu acıyı neden bıraktın
113. Ahu-zar eylerken hande mi olur (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
114. Doğdum ömrüme bu mesud gece, cananla kaldık baş başa (Söz ve beste:
Neveser Kökdeş)
115. Sundun bana bir bade, ateştir yanarım
116. Nedir bu iftirak, neden bu ızdırap (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
117. Sen gidersen benim halim nice olur (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
118. Ah, aşkı sevenler bilir, ızdırabı çeken bilir (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
119. Ah günler aylar geçer, neden gelmez üzersin (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
120. Rast Methal
121. Neden ey bülbülü seyda bu nale
122. Canımın cananısın, goncamsın, fidanımsın (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
123. Artık git sevgilim, akşam oldu (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
124. Seher vakti öten bülbülün hüzünlü sesi var (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
125. Birgün seninle baş başa kalsam dinlesem sesini (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
126. Edalı yosma güzel kız
127. Neden sevdim ah neden (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
128. Taktığın sevda çiçeği solmuyor
129. Söyle sevgini anlat bana (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
130. Aşk bir masaldır ah gönül (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
131. İzmir'in güzel kızı, üzüm gibidir gözü
132. Söyleme bana hiçbir şey (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
133. Sevgine doymadan bir kerecik
134. Hüzün
135. Onun sesi
136. Işıklı geceler bilsen neler söyler
137. Bir ilkbahar gecesinde yine dünden daha yalnız
138. Aşkı söylüyor tatlı sesin (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
139. Ne olur biraz sevsem, sevişmek nedir bilsem
140. Uçtum aşkın diyarına
141. Bilemiyorum acaba beni sevdi mi (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
142. Gönlümde hüzün hayale daldım (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
143. Bahar Valsi (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
144. Bir derin uykudadır şimdi gönlüm (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
145. Neden bu tatlı hayale daldım ben niye bilmem (Söz ve beste: Neveser Kökdeş)
146. Kalbimin sesi,
İlginç, özel, ve derin bir kadınmış
16 yaşında evlen, kocan 2 yıl sonra ölsün, ve bir bebekle ortadakal(ortada kal)
İnsan üzülmeden edemiyor
Ancak daha da üzücü olan, eğer yapıtlarını halka, topluma, insanlığa bırakmak yerine
Kibir ile ya da bencillik ile gerçekten yaktırmış ise oluşacak durumdur
Hem sanat, hem müzik, hem Türkiye, hem insanlık adına
Gerçek ki bilimden teknolojiye, dini inançtan felsefeye, ekonomiden sanata
Demokrasiden, özgürlüğe kadar insanlık tarihi
Kendilerine nankörlük, zulüm yapılan nice insanlar gördü ki
Yapıtlarını yine de insanlığa armağan etmişlerdir,
Sanata düşmanlık önemli birşeydir
Şiirleri, güfteleri, besteleri, müziği, sanatı, kağıtları, kitapları yakmak, yaktırmak
Önemli birşeydir
Düşünün ki bunları Kenan Evren yaktırmış, ne düşünülürdü
Bu nedenle ki Neveser Kökdeş konusundaki bu savın araştırılması, incelenmesi zorunludur
Çünkü sanat da, sanatçı da toplumun ve insanlığın öğretmenlerindendir
Öğretmenler doğru insanlar olacaklar ki toplumlar da doğru toplumlar olsunlar
Toplumlar neyi ve kimi dinlediklerini, ve sevdiklerini bilmeliler.
Necdet Gürçiftçi
Hiçbir dini inançtan ve hiçbir siyasi partiden yana olmayan dinli ve bilge
İnternette yayınlandığı zaman: 9.4.22/18.27
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.